Ograniczona presja na rynku gazu

Ryzyko wystąpienia poważnego kryzysu energetycznego w Europie stało się przedmiotem dyskusji kluczowych polityków, ale także zwykłych członków społeczeństwa, którzy obawiali się przerw w dostawach energii elektrycznej czy ciepła. Na przestrzeni minionych miesięcy rządy europejskich państw wprowadziły szereg działań zapobiegawczych, które miały chronić przed wystąpieniem najczarniejszego scenariusza. Rozwój sytuacji w newralgicznym okresie, jakim jest ostatni kwartał 2022 daje podstawy do ostrożnego optymizmu.

Spis treści

Sytuacja meteorologiczna sprzyja Europie

W grudniu ogromnym sprzymierzeńcem Europy stała się sytuacja meteorologiczna. Temperatury utrzymujące się powyżej poziomu wieloletniej średniej zapewniły chwilę oddechu dla gazu, który stanowi kluczowy rynek dla oceny perspektyw polityki energetycznej w Europie. Relatywnie ciepły okres świąteczno-noworoczny nie powinien stanowić powodu do zmartwień. Odzwierciedleniem niespodziewanych warunków atmosferycznych jest duża dynamika cen gazu na holenderskim rynku TTF.

Wykres 1. Kształtowanie się ceny gazu (kontynuacyjny kontrakt miesięczny) na giełdzie TTF

Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych Investing.com

Obecnie, cena gazu na giełdzie spadła do poziomu obserwowanego po raz ostatni przed rozpoczęciem inwazji Rosji na Ukrainę. Kontrakt z dostawą gazu na styczeń 2023 r. notowany jest na poziomie 82.00 EUR/MWh (29.12.2022 r.). O skali obserwowanego ruchu najlepiej świadczy fakt, że jeszcze na początku grudnia cena 1 MWh kształtowała się na poziomie ok. 150 EUR, natomiast pod koniec sierpnia kontrakt osiągnął rekordową wartość bliską 350 EUR/MWh. Tegoroczna tendencja nie wpisuje się w standardowy cykl sezonowy, kiedy z reguły w okresie zimowym ceny gazu znajdowały się w trendzie wzrostowym. Dalszy rozwój wydarzeń będzie uzależniony od wielu czynników, jednak zapewnienie swoistego buforu bezpieczeństwa na początku okresu zimowego jest bezcenne.

Wysokie poziomy zapasów w magazynach

Bez wątpienia, obecnie obserwowana sytuacja nie byłaby możliwa bez wcześniejszego zakasania rękawów przez kraje UE i wprowadzenia celu wypełnienia magazynów gazu. Zobowiązanie to ustanawiało minimalny limit na poziomie 80%, a datą graniczną był dzień 1 listopada br. Cel ten udało się zrealizować z nawiązką, a maksymalny poziom gazu w magazynach osiągnięty został w połowie listopada i wynosił ok. 95%. Sprzyjająca sytuacja meteorologiczna i stabilne dostawy gazu sprawiają, że zapasy gazu są obecnie zdecydowanie wyższe niż w roku ubiegłym.

Wykres 2. Poziom gazu w magazynach krajów UE w latach 2021-2022

Wykres 2. Poziom gazu w magazynach krajów UE w latach 2021-2022

Wypełnienie magazynów gazu na koniec grudnia przekraczające poziom 80% pozwala z optymizmem patrzeć w przyszłość. Kontynuacja bieżącego trendu z dużym prawdopodobieństwem przełoży się na zdecydowanie wyższy poziom gazu na koniec okresu jego poboru z magazynów (marzec/kwiecień). W poprzednich latach, wielkość ta znajdowała się na poziomie niespełna 30%, a w przyszłym roku, przy sprzyjających okolicznościach, ma szansę znaleźć się w okolicy 50%. Niewątpliwie, realizacja takiego scenariusza zmniejszyłaby presję na rynku gazu, mogłaby złagodzić napięcia cenowe i pozwolić zbliżyć się cenom w kierunku długoterminowej średniej, co w Europie odebrane byłoby z ogromną ulgą.

Dostawy LNG zastąpiły rosyjski gaz

W tym momencie kluczową kwestią do wyjaśnienia jest sposób, w jaki udało się Europie zrekompensować ograniczenia dostaw z kierunku rosyjskiego. Niemal wszyscy dowiedzieliśmy się o wstrzymaniu dostaw przez gazociąg jamalski, awariach turbin wykorzystywanych w gazociągu Nord Stream, a później o eksplozjach i wyciekach gazu, które na dobre unieruchomiły gazociąg północny. Te wszystkie wydarzenia potęgowały napięcie rynkowe, a jednocześnie istotnie redukowały dostawy gazu z Rosji w kierunku europejskim. Okoliczności rynkowe, w postaci zmniejszenia zapotrzebowania na LNG w Azji pozwoliły na istotne przekierowanie dostaw do Europy. W 2022 r. odnotowano rekordowe dostawy LNG, a głównym kierunkiem, który pozwolił na wzrost wykorzystania tego źródła gazu okazały się USA.

Wykres 3. Główne źródła importu gazu do Europy w latach 2021-2022 (w mln m3)

Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych Bruegel.org (European natural gas imports – Dataset)

Dostawy LNG niemal w całości pozwoliły zrekompensować braki wynikające z ograniczenia dostaw z Rosji. Z segmentem tym związany jest jednak szereg niepewności. Niewykluczone, że w obliczu wychodzenia Chin z polityki „zero-Covid” zapotrzebowanie na LNG w krajach azjatyckich w 2023 r. będzie rosnąć, co może generować większą konkurencyjność i stwarzać trudność w zagwarantowaniu takiego poziomu dostaw jak w roku 2022.

Drugim czynnikiem, o którym nie należy zapominać w kontekście bilansu popyt/podaż jest redukcja zapotrzebowania na gaz. W głównej mierze mniejszy popyt na gaz był determinowany jego ceną, która w skrajnych momentach kilkunastokrotnie przekraczała średnią z ostatnich lat. Według danych zgromadzonych za okres pierwszych 11 miesięcy 2022 r. zapotrzebowanie w krajach UE w stosunku do roku ubiegłego spadło aż o 11%. W niektórych państwach, dynamika spadkowa może szokować. W przypadku Finlandii jest to -53%, a dla głównych gospodarek UE jak Niemcy (-15%) czy Francja (-9%) spadki też są ponadprzeciętne. W Polsce szacuje się, że w tym samym okresie popyt zmniejszył się o 13% [1].
[1] European natural gas demand tracker, Bruegel.

Impuls dla branż dotkniętych kryzysem gazowym

Sytuacja na rynku gazu przekłada się istotnie na funkcjonowanie przedsiębiorstw. W wielu branżach zakup gazu stanowi kluczowy koszt działalności przedsiębiorstwa, co negatywnie wpływa na rentowność, a w skrajnych przypadkach przekłada się na ograniczenie bądź wstrzymanie produkcji. W tym miejscu należy wymienić przede wszystkim spółki z branży chemicznej, ale także wiele przedsiębiorstw przemysłowych. Rok 2022 obfitował w informacje rynkowe wskazujące na decyzję o ograniczeniu produkcji nawozów, aluminium, stali, a także wielu innych produktów, stawiając wiele europejskich firm w niekorzystnym położeniu w stosunku do globalnych konkurentów. Stabilizacja sytuacji na rynku gazu otwiera szansę na ograniczenie powstałych nierównowag i zapewnia przestrzeń na „nowe życie” dla wielu spółek.

Podsumowanie

Rynek gazu w ostatnich kwartałach stał się źródłem wielu bieżących problemów i obaw o przyszłość krajów europejskich. Dostosowanie się do niesprzyjających okoliczności rynkowych przez Europę i zapewnienie alternatywnych kierunków dostaw gazu na Stary Kontynent pozwala na stopniowe łagodzenie negatywnych konsekwencji występującej sytuacji. Wysoki poziom gazu w magazynach i korzystne warunki meteorologiczne stały się na przestrzeni ostatnich tygodni katalizatorami spadku cen gazu na europejskich giełdach. Kontynuacja korzystnego trendu może pozwolić na złapanie równowagi i uniknięcie przez Europę „twardego lądowania”, co ma szansę przyspieszyć powrót gospodarki na ścieżkę wzrostu.

Piotr Langner
Piotr Langner
Doradca Inwestycyjny w WealthSeed
Ucz się inwestować na nasz koszt

ETF to największa innowacja ostatnich lat w świecie Inwestycji. Teraz rejestrując konto dostajesz od nas w prezencie ETF o wartości do 500 zł! A potem decydujesz, co z nim dalej zrobisz.

Zacznij inwestować i odbierz ETF o wartości do 500 zł w prezencie.

Podaj adres e-mail, na który otrzymasz Przewodnik “Inwestowanie dla początkujących” oraz regularnie dużo ciekawych materiałów dotyczących inwestowania.

Co 1-2 tygodnie nowe, przystępne treści, które poszerzą Twoje horyzonty inwestycyjne. Całkowicie za darmo!

group_7864
Brak zgody uniemożliwi nam wysłanie wiadomości e-mail.
Informujemy, iż Państwa dane osobowe są przetwarzane przez administratora : Fair Place Finance S.A. z siedzibą w Łodzi (93-569), przy ul. Inżynierskiej 1/3. Przetwarzamy Państwa dane w celu: realizacji wysyłki zamówienia na przesłanie Przewodnika „Inwestowanie dla początkujących” oraz w celu przesyłania informacji marketingowych za pomocą środków komunikacji elektronicznej. W związku z przetwarzaniem Państwa danych, posiadacie prawa do : dostępu, sprostowania, usunięcia, przenoszenia danych, ograniczenia przetwarzania i prawo do cofnięcia zgody. Z pełną treścią informacji dotyczących przetwarzania Państwa danych osobowych, w tym o przysługujących prawach i ich zakresie możecie się Państwo zapoznać pod adresem: https://www.wealthseed.eu/inwestowanie-dla-poczatkujacych-rodo/

Przez inwestycję w nieruchomości należy rozumieć inwestycje w instrumenty finansowe dostępne w obrocie giełdowym m.in. tytuły uczestnictwa funduszy typu ETF, akcje spółek zagranicznych określanych jako REIT (z ang. Real Estate Investment Trust) czy też akcje innych spółek z branży nieruchomości
W dniu 28.02.2022 została przeprowadzona analiza tabeli kursów trzynastu największych banków komercyjnych w Polsce, w tym m.in. PKO BP, mBank, Citi Handlowy. W wyniku analizy ustaliliśmy, że średni spread pomiędzy kursem kupna i sprzedaży oferowany przez banki wyniósł 6.94%, a w WealthSeed 1,2%.

Inwestuj w 550+ ETF-ów za darmo odnosi się do całkowitego kosztu realizacji zlecenia o wartości powyżej 750 EUR dla klienta po uwzględnieniu 1) premii wypłacanych klientowi przez partnerów WealthSeed oraz 2) opłat należnych WealthSeed. Opłata za przechowywanie zagranicznych papierów wartościowych pobierana od wartości papierów wartościowych klienta, nie ma zastosowania przy wartości aktywów do 100 000 EUR na koniec kwartału.

Treasury Inflation-Protected Security (TIPS)

to jeden z rodzaju obligacji emitowanych przez rząd Stanów Zjednoczonych.

Tego rodzaju obligacje mogą być emitowane z różnymi terminami wygaśnięcia a ich cena nominalna jest indeksowana poziomem inflacji, tym samym TIPSy zabezpieczają przed spadkiem realnej wartości pieniądza.

Poprzez automatyczne podnoszenie ich ceny nominalnej o poziom wzrostu inflacji mamy pewność, że otrzymamy nie mniej niż zainwestowaną kwotę powiększoną o wzrost inflacji w okresie naszej inwestycji.

Real Estate Investment Trust (REIT)

to spółki lub fundusze, których modelem biznesowym jest wynajem nieruchomości . REIT-y mogą być publicznie notowane na giełdzie. Inwestując w REIT,  jak inwestor posiadamy pośrednio udziały w nieruchomościach będących własnością spółki.

Obligacje high-yield

(o wysokiej rentowności, zwane również obligacjami śmieciowymi)

to obligacje, które przynoszą wyższe oprocentowanie, ponieważ mają niższe ratingi kredytowe niż obligacje o ratingu inwestycyjnym. Obligacje tego typu są bardziej podatne na niewypłacalność, więc muszą płacić wyższą stopę zwrotu niż obligacje o ratingu inwestycyjnym, aby zrekompensować inwestorom potencjalne ryzyko.

Inwestuj w światowe akcje**
za darmo odnosi się do całkowitego kosztu realizacji zlecenia o wartości powyżej 750 EUR dla klienta po uwzględnieniu 1) premii wypłacanych klientowi przez partnerów WealthSeed oraz 2) opłat należnych WealthSeed.
Opłata za przechowywanie zagranicznych papierów wartościowych pobierana od wartości papierów wartościowych klienta, nie ma zastosowania przy wartości aktywów do 100 000 EUR na koniec kwartału.