Ucz się inwestować na nasz koszt

ETF to największa innowacja ostatnich lat w świecie Inwestycji. Teraz rejestrując konto dostajesz od nas w prezencie ETF o wartości do 500 zł! A potem decydujesz, co z nim dalej zrobisz.

Zacznij inwestować i odbierz ETF o wartości do 500 zł w prezencie.

Czym jest indeks giełdowy?

Śledząc wiadomości dotyczące ekonomii często możemy usłyszeć informacje na temat giełdy. Najczęściej wiadomości o giełdzie nawiązują do zmiany wartości indeksów giełdowych, wartość wzrosła lub spadła.

Czym właściwie są indeksy giełdowe? Jakie są ich rodzaje?

Czym jest indeks giełdowy, indeksy giełdowe

Spis treści

Indeks giełdowy to wskaźnik, który pokazują inwestorom w jaki sposób zmieniają się ceny na giełdzie. Indeks ukazuje, przede wszystkim, tendencje jakie panują na rynku w określonym czasie. Na Giełdach Papierów Wartościowych (GPW) notowane są akcje wielu przedsiębiorstw, np. na polskiej giełdzie, na głównym parkiecie mamy notowanych ponad 420 spółek. Obserwowanie notowań wszystkich instrumentów byłoby bardzo trudne i czasochłonne lub wręcz niemożliwe. Z pomocą przychodzą nam publikowane przez giełdy indeksy giełdowe. Dzięki indeksom, inwestor może w łatwy i szybki sposób sprawdzić, jak zmieniają się ceny walorów na całym rynku lub w danym sektorze. Indeksy te ukazują aktualną sytuację na rynku, dlatego ułatwiają uzyskanie wartościowych informacji bez przeprowadzenia szczegółowych analiz. Odpowiednie posługiwanie się informacjami płynącymi z indeksów giełdowych, ich analiza oraz interpretacja, stanowią niezwykle przydatne narzędzie do podejmowania przez inwestorów przyszłych decyzji finansowych.

Podział indeksów giełdowych

Indeksy giełdowe posiadają trzy podstawowe cechy, dzięki którym możemy je rozróżniać. Tymi cechami są:
  • układ wag przypisanych przedsiębiorstwom wchodzącym w skład indeksu;
  • metoda, która stosowana jest w uśredniania konstrukcji indeksu;
  • ilość przedsiębiorstw wchodzących w skład danego indeksu.

W kryterium wagi akcji danej firmy w indeksie, istnieją trzy sposoby określenia wartości poszczególnych składowych indeksu. Wagi indeksów oparte są na:

  • wartości rynkowej – w tym indeksie największa waga przypisywana jest największym spółkom, tym z największą wartością rynkową, a wartość rynkowa jest ustalana poprzez pomnożenie ceny akcji spółki przez liczbę dostępnych akcji na giełdzie;
  • cenie akcji – w tym indeksie największą wagę otrzymuje najdroższa spółka, bez względu na to jak duża jest firma lub ile ma akcji pozostających w obrocie, wartość akcji w takim indeksie jest najważniejsza;
  • indeksie o jednakowej wadze (równoważny) – wykorzystanie średniej statystycznej do uśrednienia, niezależnie od wielkości i ceny poszczególnych przedsiębiorstw.

Indeksy na giełdzie możemy podzielić również na:

  • wielkość spółek notowanych w indeksie – np. WIG20 to spółki duże, mWIG40 to spółki średnie oraz sWIG80, w skład, którego wchodzą spółki małe;
  • rodzaj aktywów – możemy podzielić na indeksy akcyjne, np. WIG20 lub obligacyjne, np. TBSP (Treasury BondSpot Poland);
  • branże/sektory – do danego indeksu zalicza się spółki działające w danym sektorze, np. WIG-Banki, WIG-Odzież czy WIG-Nieruchomości.

Innym kryterium podziału indeksów jest sposób ich kalkulacji, indeksy dzielimy wtedy na:

  • cenowy,
  • dochodowy.

Przy obliczaniu wartości indeksu cenowego, pod uwagę bierze się jedynie ceny akcji wchodzących w skład danego indeksu. W przypadku indeksu dochodowego, dodatkowo uwzględnia się otrzymane przez akcjonariuszy dywidendy oraz prawa poboru, które są następnie reinwestowane we wszystkie składniki indeksu. Taki sposób kalkulacji sprawia, że stopy zwrotu obliczone dla indeksu dochodowego nigdy nie mogą być mniejsze, niż stopy zwrotu obliczone dla indeksu stworzonego z takich samych składników, ale obliczanego za pomocą ceny. Na GPW w Warszawie, do indeksów cenowych zalicza się m.in. WIG20 i sWIG80, natomiast do indeksów dochodowych zaliczmy np. – WIG, WIG20TR, i WIG-Banki.

Wśród indeksów krajowych zdecydowanie częściej występuje wariant cenowy, lecz możemy znaleźć również przykłady indeksów dochodowych. Do krajowych indeksów cenowych zaliczamy m.in.: S&P 500 (USA), Dow Jones Industrial (USA), FTSE 100 (Wielka Brytania), czy Nikkei 225 (Japonia). Przykładami krajowych indeksów dochodowych są niemieckie DAX oraz węgierski BUX.

Dodatkowo indeks giełdowy pod względem rozpiętości dzielimy na:

  • indeks „szeroki”, który obejmuje wszystkie akcje notowane na danym rynku (np. WIG);
  • indeks „wąski”, który pokazuje określone akcje spółek działających w danym sektorze lub z wybranej branży (np. WIG-Banki, WIG-Paliwa).

Funkcje indeksów giełdowych

Do głównych funkcji indeksów giełdowych należą:

  • ogólna informacja o sytuacji, która aktualnie przedstawia się na rynku lub w danym sektorze;
  • specjalistyczne narzędzia analityczne, które mogą w łatwy i szybki sposób wykorzystywać inwestorzy w swoich analizach;
  • indeks stanowi instrument bazowy dla instrumentów pochodnych (kontrakty terminowe i opcje) lub funduszy ETF;
  • indeks stanowi punkt odniesienia dla oceny zyskowności naszych inwestycji;
  • indeks stanowi odzwierciedlenie portfela rynkowego, który jest wykorzystywany w analizie portfelowej oraz modelach rynku kapitałowego.

Indeksy giełdowe na Polskiej Giełdzie Papierów Wartościowych

Do najważniejszych indeksów giełdowych notowanych na polskim rynku należą:

  • WIG (Warszawski Indeks Giełdowy) – pierwszy polski indeks obliczany na GPW, obliczany jest od 16 kwietnia 1991 r., wartość w pierwszym dniu wyniosła 1000 pkt., obecnie WIG obejmuje wszystkie spółki notowane na głównym parkiecie GPW;
  • WIG20 – indeks ten obliczany jest na podstawie wartości portfela 20 największych i najbardziej płynnych spółek z głównego parkietu, w WIG20 nie może uczestniczyć więcej niż 5 przedsiębiorstw z jednego sektora;
  • mWIG40 – indeks ten obejmuje 40 średnich spółek notowanych na głównym rynku, w indeksie tym nie uczestniczą spółki, które wchodzą w skład indeksów WIG20 i sWIG80;
  • sWIG80 – w skład tego indeksu wchodzi 80 małych spółek notowanych na polskim GPW, w indeksie tym nie uczestniczą spółki z indeksów WIG20 oraz mWIG40, a maksymalny udział jednej spółki w indeksie ograniczony jest do 10%;
  • WIG30 – indeks ten obliczany jest na podstawie wartości portfela 30 największych i najbardziej płynnych spółek z głównego parkietu; w WIG30 nie może uczestniczyć więcej niż 7 przedsiębiorstw z jednego sektora, a maksymalny udział jednej spółki w indeksie ograniczony jest do 10%;
  • WIG-Poland – indeks, w którego skład wchodzą spółki polskie;
  • WIG-Ukraine – indeks, w którego skład wchodzą spółki ukraińskie, które są notowane na polskiej GPW;
  • WIGDiv – indeks obejmuje spółki, które na przestrzeni ostatnich 5-ciu lat regularnie dokonywały wypłaty dywidendy. W skład portfela indeksu WIGDiv mogą wchodzić akcji spółek notowanych w indeksach WIG20, mWIG40 lub sWIG80;
  • Indeksy sektorowe – w skład tych indeksów wchodzą spółki prowadzące działalność w poszczególnych branżach, np. WIG-Banki, WIG-Paliwa, WIG-Spożywczy, czy WIG-Leki; najnowszym indeksem sektorowym jest WIG-Gry, w skład którego wchodzą spółki zajmujące produkcją gier komputerowych.

Najważniejsze indeksy światowe

Indeksy giełdowe notowane są na każdej giełdzie na świecie. Do najważniejszych światowych indeksów giełdowych należą m.in:

  • Dow Jones Industrial Average (DJIA; USA) – najstarszy i najbardziej rozpoznawany indeks giełdowy na świecie, w skład indeksu wchodzi 30 najważniejszych spółek notowanych na NYSE (New York Stock Exchange) – czyli giełdzie amerykańskiej;
  • S&P500 (Standard and Poor’s 500; USA) – w skład tego indeksu wchodzi 500 największych spółek w Stanach Zjednoczonych;
  • NASDAQ (National Association of Securities Dealers Automated Quotation; USA) – indeks, w skład którego wchodzi 100 największych spółek technologicznych;
  • DAX (Deutscher Aktienindex; Niemcy) – w jego skład wchodzi 40 największych przedsiębiorstw notowanych na giełdzie we Frankfurcie;
  • CAC40 (Cotation Assistée en Continu; Francja) – skupia 40 największych spółek z paryskiej giełdy;
  • FTSE 100 (Financial Times Stock Exchange; Wielka Brytania) – indeks ten obejmuje 100 największych spółek notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Londynie;
  • Nikkei 225 (Japonia) – indeks ten obejmuje 225 największych spółek notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Tokio;
  • HSI (Hang Seng Index; Chiny) – indeks akcji spółek notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Hongkongu, obejmuje zmianę kursów akcji 33 największych pod względem kapitalizacji przedsiębiorstw.

Rola indeksów w funduszach ETF

Fundusze ETF to stosunkowo nowy produkt inwestycyjny, który zyskuje w ostatnim czasie na popularności. Fundusz ETF stara się naśladować produkty bazowe, jakimi mogą być np. indeksy, obligacje, towary, czy kryptowaluty. Niezaprzeczalną zaletą tych funduszy są niskie koszty jakie ponosi inwestor inwestując w ten produkt. Najczęściej możemy spotkać ETF-y naśladujące właśnie indeksy giełdowe. Przykładami Funduszy ETF opartych na indeksach giełdowych są m.in.:

  • iShares Core S&P 500 UCITS ETF – fundusz oparty o indeks giełdowy S&P 500;
  • iShares Dow Jones Industrial Average UCITS ETF – fundusz oparty o indeks giełdowy Dow Jones Industrial Average;
  • Lyxor DAX (DR) UCITS ETF – Acc – fundusz oparty o niemiecki indeks giełdowy DAX;
  • Indeks S&P Commodity Producers Gold – fundusz oparty o indeks, w którego skład wchodzą spółki zajmujące się wydobyciem złota.
  • Lyxor MSCI World Health Care TR UCITS ETF – Acc (EUR) – fundusz oparty o indeks, w którego skład wchodzą spółki działające w sektorze ochrony zdrowia.

W ofercie platformy WealthSeed znajdziemy ponad 430 funduszy ETF opartych na bardzo wielu indeksach, które zostały przedstawione powyżej. Jest to jedna z najbogatszych ofert wśród domów maklerskich w Polsce.

Grzegorz Wojtalik
Grzegorz Wojtalik
Makler Papierów Wartościowych (licencja numer 3364), związany z rynkiem kapitałowym od 2018 roku. W WealthSeed od 2020 r. W 2017 r. uzyskał tytuł magistra na kierunkach ,,Rynek Finansowy' oraz ,,Finanse i Rachunkowość". Zainteresowania: ekonomia, analiza fundamentalna, finanse behawioralne.
Ucz się inwestowania z nami!

Zdobądź dostęp do bezpłatnej wiedzy i poznaj sposoby na zbudowanie strategii inwestycyjnej od podstaw.

 Pobierz za darmo e-booka „Inwestowanie dla początkujących”.

Przyszłość Twojego majątku zaczyna się teraz

Pobierz aplikację WealthSeed. Dostępna na iOS oraz Android.

Pobierz aplikację WealthSeed

Podaj adres e-mail, na który otrzymasz Przewodnik “Inwestowanie dla początkujących” oraz regularnie dużo ciekawych materiałów dotyczących inwestowania.

Co 1-2 tygodnie nowe, przystępne treści, które poszerzą Twoje horyzonty inwestycyjne. Całkowicie za darmo!

group_7864
Brak zgody uniemożliwi nam wysłanie wiadomości e-mail.
Informujemy, iż Państwa dane osobowe są przetwarzane przez administratora : Fair Place Finance S.A. z siedzibą w Łodzi (93-569), przy ul. Inżynierskiej 1/3. Przetwarzamy Państwa dane w celu: realizacji wysyłki zamówienia na przesłanie Przewodnika „Inwestowanie dla początkujących” oraz w celu przesyłania informacji marketingowych za pomocą środków komunikacji elektronicznej. W związku z przetwarzaniem Państwa danych, posiadacie prawa do : dostępu, sprostowania, usunięcia, przenoszenia danych, ograniczenia przetwarzania i prawo do cofnięcia zgody. Z pełną treścią informacji dotyczących przetwarzania Państwa danych osobowych, w tym o przysługujących prawach i ich zakresie możecie się Państwo zapoznać pod adresem: https://www.wealthseed.eu/inwestowanie-dla-poczatkujacych-rodo/

Przez inwestycję w nieruchomości należy rozumieć inwestycje w instrumenty finansowe dostępne w obrocie giełdowym m.in. tytuły uczestnictwa funduszy typu ETF, akcje spółek zagranicznych określanych jako REIT (z ang. Real Estate Investment Trust) czy też akcje innych spółek z branży nieruchomości
W dniu 28.02.2022 została przeprowadzona analiza tabeli kursów trzynastu największych banków komercyjnych w Polsce, w tym m.in. PKO BP, mBank, Citi Handlowy. W wyniku analizy ustaliliśmy, że średni spread pomiędzy kursem kupna i sprzedaży oferowany przez banki wyniósł 6.94%, a w WealthSeed 1,2%.

Inwestuj w 550+ ETF-ów za darmo odnosi się do całkowitego kosztu realizacji zlecenia o wartości powyżej 750 EUR dla klienta po uwzględnieniu 1) premii wypłacanych klientowi przez partnerów WealthSeed oraz 2) opłat należnych WealthSeed. Opłata za przechowywanie zagranicznych papierów wartościowych pobierana od wartości papierów wartościowych klienta, nie ma zastosowania przy wartości aktywów do 100 000 EUR na koniec kwartału.

Treasury Inflation-Protected Security (TIPS)

to jeden z rodzaju obligacji emitowanych przez rząd Stanów Zjednoczonych.

Tego rodzaju obligacje mogą być emitowane z różnymi terminami wygaśnięcia a ich cena nominalna jest indeksowana poziomem inflacji, tym samym TIPSy zabezpieczają przed spadkiem realnej wartości pieniądza.

Poprzez automatyczne podnoszenie ich ceny nominalnej o poziom wzrostu inflacji mamy pewność, że otrzymamy nie mniej niż zainwestowaną kwotę powiększoną o wzrost inflacji w okresie naszej inwestycji.

Real Estate Investment Trust (REIT)

to spółki lub fundusze, których modelem biznesowym jest wynajem nieruchomości . REIT-y mogą być publicznie notowane na giełdzie. Inwestując w REIT,  jak inwestor posiadamy pośrednio udziały w nieruchomościach będących własnością spółki.

Obligacje high-yield

(o wysokiej rentowności, zwane również obligacjami śmieciowymi)

to obligacje, które przynoszą wyższe oprocentowanie, ponieważ mają niższe ratingi kredytowe niż obligacje o ratingu inwestycyjnym. Obligacje tego typu są bardziej podatne na niewypłacalność, więc muszą płacić wyższą stopę zwrotu niż obligacje o ratingu inwestycyjnym, aby zrekompensować inwestorom potencjalne ryzyko.

Inwestuj w światowe akcje**
za darmo odnosi się do całkowitego kosztu realizacji zlecenia o wartości powyżej 750 EUR dla klienta po uwzględnieniu 1) premii wypłacanych klientowi przez partnerów WealthSeed oraz 2) opłat należnych WealthSeed.
Opłata za przechowywanie zagranicznych papierów wartościowych pobierana od wartości papierów wartościowych klienta, nie ma zastosowania przy wartości aktywów do 100 000 EUR na koniec kwartału.